Stanford Üniversitesi’nin araştırması, insan vücudunun yaşlanma sürecinde 44 ve 60 yaş civarında iki ani ve keskin kırılma noktası yaşadığını ortaya koydu. Riskler bu yaşlardan sonra hızla artıyor.
İnsan vücudunun yaşlanma sürecinin genellikle zamana yayılan yavaş bir ilerleme olduğu düşünülse de, moleküler düzeyde yapılan yeni bir bilimsel çalışma bu algıyı değiştiriyor. Stanford Üniversitesi’nden genetik uzmanı Michael Snyder ve ekibinin araştırması, insan vücudunun yaşam boyunca iki keskin dönüm noktasından geçtiğini ortaya koydu. Bu kritik değişim dalgaları ortalama 44 ve 60 yaş civarında yaşanıyor.
Araştırmacılar, hangi molekül sınıfına bakılırsa bakılsın, insan biyolojisinde bu yaş dönemlerinde oldukça dramatik ve ani sıçramalar yaşandığını belirtti. Bilim insanları, yaşlanmaya bağlı hastalıkların önüne geçmek ve daha etkin tedavi yöntemleri geliştirmek amacıyla 25 ile 70 yaş arasındaki 108 yetişkini yıllar boyunca takip etti. Bu süreçte katılımcılardan alınan biyolojik örnekler üzerinden RNA, proteinler, lipidler ve mikrobiyomlar gibi 135 binden fazla biyolojik özellik incelendi.
Milyarlarca veri noktasının analizi, Alzheimer ve kalp-damar hastalıkları gibi rahatsızlıkların riskinin zamanla yavaş artmadığını, aksine bu iki kritik yaş sınırından sonra keskin bir şekilde tırmandığını gösterdi. İncelenen moleküllerin yaklaşık yüzde 81’inin, bu iki yaş döneminden en az birinde radikal değişimler geçirdiği gözlendi.
44 yaş civarındaki ilk kırılmada özellikle lipid, kafein ve alkol metabolizması ile deri ve kas dokularındaki moleküllerde değişimler zirveye ulaştı. Araştırmacılar, bu ani değişimin kadınlardaki menopozla ilişkili olabileceğini düşünse de, erkeklerin de aynı yaşta benzer moleküler kırılmalar yaşadığı tespit edildi. Bu durum, her iki cinsiyeti de etkileyen daha baskın biyolojik faktörlerin varlığına işaret ediyor.
60 yaş civarındaki ikinci dalgada ise karbonhidrat metabolizması, bağışıklık düzenlemesi ve böbrek fonksiyonları gibi hayati sistemlerde keskin değişimler meydana geliyor.
