Türkiye’nin Ay Uzay Aracı Projesi’nde kritik bir eşik geçildi. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Kacır, 2027’de başlayacak Ay yolculuğunun detaylarını paylaştı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye’nin ilk Ay görevi kapsamında geliştirilen “Ay Uzay Aracı Projesi”nde kritik bir eşiğin aşıldığını duyurdu. Bakan Kacır, TÜBİTAK SAGE’de düzenlenen basın toplantısında, üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetleri tamamlanan uzay aracının sistem seviyesi çevresel testler için TUSAŞ Uzay Sistemleri Entegrasyon ve Test Merkezi’ne (USET) uğurlandığını belirtti. Türkiye, 2027 yılının ilk aylarında fırlatılması planlanan bu görevle Ay’a ulaşan 9. ülke olmayı hedefliyor.
Bakan Kacır, Milli Uzay Programı’nın en iddialı hedeflerinden biri olan Ay Araştırma Programı kapsamında, 2027’nin ilk aylarında fırlatılacak uzay aracının yaklaşık 2 aylık yolculuğun ardından Ay yüzeyinden 100 kilometre irtifadaki kutupsal ve dairesel görev yörüngesine ulaşmasını öngördüklerini ifade etti. Uzay aracının burada en az 3 ay boyunca operasyon yürüteceği, görev performansına bağlı olarak bu sürenin 1,5 yıla kadar uzatılabileceği açıklandı.
Görev süresince Güneş rüzgarlarının Ay yüzeyiyle etkileşimi, Ay yüzeyindeki suyun oluşum mekanizmaları, Ay’ın manyetik alanları ve yüzeyin ısıl özellikleri incelenecek. Yerli olarak geliştirilen bilimsel ekipmanlarla Ay’daki radyasyon ortamına ilişkin ölçümler gerçekleştirilecek. Bilimsel çalışmaların tamamlanmasının ardından uzay aracı, kontrollü yavaşlatma manevralarıyla Ay yüzeyine ulaştırılacak.
Türkiye’nin kendi imkanlarıyla geliştirdiği Hibrit İtki Sistemi, bu görevin kritik unsurlarından biri olacak. Sistem, yörünge yükseltme manevralarında ve görevin son aşamasında Ay yüzeyine ulaşmak üzere gerçekleştirilecek Ay yörüngesinden çıkarma ateşlemelerinde kullanılacak. Yaklaşık 3,5 ton ağırlığındaki Ay uzay aracı, yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranıyla üretildi.
İMECE ve TÜRKSAT 6A projelerinde geliştirilen uçuş bilgisayarı, haberleşme, güç, ısıl kontrol ve yörünge operasyonları gibi kritik kabiliyetler Ay uzay aracında kullanıldı. Üretim, montaj ve entegrasyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından, uzay aracının fırlatma ve uzay ortamındaki zorlu koşullara dayanıklılığını doğrulamak amacıyla ısıl vakum, yapısal ve elektromanyetik uyumluluk testleri icra edilecek.
Bakan Kacır, Türkiye’nin son 23 yılda kendi uydularını tasarlayan, geliştiren, üreten, test eden ve uzayda başarıyla işleten sayılı ülkeler arasına girdiğini vurguladı. TÜRKSAT 7A uydusunun çalışmalarına başlandığını, yeni nesil takım uyduları İMECE-2 ve İMECE-3 ile daha geniş alanları görüntüleyebilen bir yer gözlem uydusu mimarisi oluşturmak üzere adımlar atıldığını kaydetti.
Türkiye, 31 Ağustos’ta Artemis Mutabakatı’na katılarak sivil uzay faaliyetlerinde uluslararası işbirliklerini teşvik etme hedefini pekiştirdi. Ayrıca, 5-9 Ekim 2026’da Antalya’da 77. Uluslararası Uzay Kongresi’ne ev sahipliği yapacak. Ankara’da TUA, TÜBİTAK ve ODTÜ işbirliğinde bir uzay teknolojileri geliştirme bölgesi kurulması çalışmaları sürüyor. Somali’de inşa edilen uzay limanı ise Türkiye’nin uzaya bağımsız erişimini sağlayacak ve küresel uzay ekonomisinden daha fazla pay almasına katkıda bulunacak.
